Als het aan de lampenindustrie en de Vereniging Afvalbedrijven
ligt wordt er meer geïnvesteerd in het terugwinnen van zeldzame
aardmetalen, bijvoorbeeld uit spaarlampen en tl-buizen. Tijdens een
bezoek van Europarlementariër Gerben-Jan Gerbrandy aan
Indaver-Relight In Doel hebben vertegenwoordigers van de lampen- en
afvalverwerkende industrie gepleit voor een Marshallplan Zeldzame
Aarde. Daarvoor is grensoverschrijdende samenwerking noodzakelijk.
Tijdens het werkbezoek aan Indaver in Doel (B) en ATM in Moerdijk
was Europarlementariër Gerben-Jan Gerbrandy (D66), rapporteur
resource efficiency, zichtbaar onder de indruk. Naast deze
bedrijven waren bij het werkbezoek tevens vertegenwoordigers van
Philips, TU Delft en Vereniging Afvalbedrijven aanwezig. De
lampenproducerende- en afvalverwerkende industrie nemen belangrijke
stappen voor meer gebruik van grondstoffen uit afval om zo het
grondstoffenverbruik te verduurzamen. Gerbrandy zal als rapporteur
van het Europees Parlement concrete maatregelen voorstellen om
duurzamer om te gaan met natuurlijke hulpbronnen.
Gasontladingslampen bevatten grondstoffen die schaars zijn.
Bovendien zijn bepaalde componenten, zoals kwik, schadelijk voor
het milieu en de gezondheid. In Nederland is in het Landelijk
afvalbeheerplan de minimumstandaard voor inzamelen en verwerken
gericht op hergebruik van grondstoffen omschreven. In Nederland,
België en deels Frankrijk ingezamelde lampen worden hoogwaardig
verwerkt bij Indaver Relight in Doel. De lampen worden in een
speciaal daarvoor ontwikkelde installatie ontleed in de
afzonderlijke componenten. Deze worden voor een deel opnieuw als
grondstof ingezet.
Voor andere lampen is een aanvullende technologie gericht op
eindkwaliteit nodig om volledig hergebruik mogelijk te maken. Het
in de lampen aanwezige schadelijke gas wordt afgevangen en
vernietigd. Er worden bij Indaver jaarlijks circa 30 miljoen
gasontladingslampen verwerkt. De technologie is in nauwe
samenwerking met de lampenindustrie ontwikkeld, juist omdat delen
van kennis tussen verschillende partners in de totale keten van
ontstaan tot en met verwerken een belangrijke voorwaarde voor
succes is.
Verschillen in minimumstandaarden
Producenten en verwerkers die op Europese schaal actief zijn
ervaren dat verschillen in minimumstandaarden per lidstaat het
streven naar terugwinnen van zeldzame aardmetalen in de weg staat.
Voor het verder ontwikkelen en uitbreiden van het terugwinnen van
zeldzame aardmetalen in de toekomst is een goede afstemming van
Europees beleid tussen overheden, producenten en recyclingbedrijven
nodig. Zolang herwonnen aardmetalen nog onvoldoende eigen waarde
genereren, is ondersteunend beleid nodig om de beleidsdoelen te
kunnen realiseren. Gedacht kan worden aan gelijkschalen van
minimumstandaarden, maar ook aan financiële instrumenten die
terugwinning stimuleren en verwijdering ontmoedigen.
Gerbrandy sprak zich tijdens het bezoek uit over deze kwestie:
"Het opstellen van minimumstandaarden op Europees niveau kan
zeker tot het maatregelenpakket gaan behoren. Op basis van het
huidige Europese wetgevende kader kunnen minimumstandaarden worden
opgesteld voor de verwerking van afvalstoffen. Voor tl-lampen is
dat nuttige toepassing. Hierdoor ontstaat een extra impuls in alle
landen van Europa om de recycling society vorm te geven. We hebben
geen tijd te verliezen en ik ben uit op een 'new deal' met
producenten en consumenten. Tot nu toe is welvaartsgroei samen
gegaan met een groei van het gebruik van grondstoffen. Dat is geen
model voor de toekomst. Door de eindigheid van grondstoffen moeten
we investeren in het sluiten van materiaalketens, met andere
woorden meer hergebruik van grondstoffen, ecodesign in producten en
materiaalefficiency. Door te investeren in een meer duurzaam
economisch systeem wordt tevens de welvaartsontwikkeling op lange
termijn geborgd."
Andere afvalstromen
Ook voor andere afvalstromen is gelijkschalen op Europees niveau
van belang. Commercieel Directeur Danny van Leeuwen van de
Afvalstoffenterminal in Moerdijk: "ATM staat voor een
opgeruimde wereld. Voor ons is het van belang dat Europa de
milieustandaarden op afvalgebied gelijktrekt. In Nederland is
teerhoudend asfalt niet meer toegestaan op de weg. Voor deze
afvalstof geldt de minimumstandaard thermische verwerking. Het kan
niet zo zijn dat dit materiaal uit Nederland in een andere Europese
lidstaat wordt toegepast op de weg. Op die manier exporteren we een
milieu- en gezondheidsprobleem, terwijl afvalwetgeving juist
bedoeld is om dit soort problemen op te lossen. Verschillen in
milieustandaarden tussen lidstaten maakt investeren in schone
technieken onrendabel."
De afvalstoffenterminal in Moerdijk is begin jaren 80 van de vorige
eeuw opgericht om vervuilde grond te reinigen. Inmiddels is ATM een
internationaal georiënteerd bedrijf en verwerkt het jaarlijks 1,2
miljoen ton vervuilde grond en 0,6 miljoen ton vervuild water,
60.000 ton chemisch afval evenals oliehoudende slibben. Van
Leeuwen: "Met ons industrieel concept zijn we uniek in de
wereld. Omdat we de verschillende installaties op elkaar hebben
aangesloten kunnen we zeer resource efficiënt werken."
Resource efficiency
Dick Hoogendoorn, directeur Vereniging Afvalbedrijven: "Het
pleidooi voor het Europees vastleggen van minimale
verwerkingstandaarden voor afvalstoffen ondersteunen wij van harte.
Hierdoor komt in Europa een gelijk speelveld dichterbij, gaan
waardevolle grondstoffen zoals zeldzame aardmetalen niet verloren
en wordt een praktisch vervolg gegeven aan resource
efficiency."
Jan Henk Welink, coördinator Kennisplatform Duurzaam
Grondstoffenbeheer aan de TU Delft: "Bedrijven en overheid
staan voor steeds grotere uitdagingen als het gaat om duurzaam
omgaan met grondstoffen en natuurlijke hulpbronnen. Ook de
wetenschap kan hieraan een bijdrage leveren door met de overheid en
het bedrijfsleven samen te investeren in kennis en innovatie op dit
vlak. Ik ben daarom bezig met het oprichten van het kennisplatform
duurzaam grondstoffenbeheer."
Bij dit persbericht is een bijlage zichtbaar op www.perssupport.nl
Bron: ANP Pers Support, 12-07-11
